Wieczory na Harendzie

Szanowni Państwo,
Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Oddział Warszawski Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zapraszają na 243. Wieczór na Harendzie poświęcony pracy nad „Dziełami zebranymi” i „Listami zebranymi” Elizy Orzeszkowej.

Jak wygląda od kuchni praca nad naukową edycją dzieł dziewiętnastowiecznej pisarki? Co właściwie robi edytor, kiedy ma przed sobą różne przekazy tekstu, nie zawsze kompletne źródła i setki dokumentów archiwalnych? Jak podejmuje decyzję, który tekst uznać za podstawę wydania? I czego można dowiedzieć się o pisarce, zaglądając nie tylko do jej utworów, lecz także do zachowanej korespondencji?

Podczas spotkania zajrzymy za kulisy projektu edycji „Dzieł zebranych” Elizy Orzeszkowej, realizowanego przez zespół badaczek i badaczy związanych m.in. z Instytutem Badań Literackich PAN, Uniwersytetem Warszawskim, Uniwersytetem Wrocławskim, Uniwersytetem Opolskim i Katolickim Uniwersytetem Lubelskim w ramach grantu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. Porozmawiamy o założeniach projektu, jego dotychczasowych rezultatach oraz o tym, jak w ciągu ostatnich dekad zmieniało się edytorstwo naukowe literatury XIX wieku.

Szczególną uwagę poświęcimy pracy nad powieściami Orzeszkowej, przede wszystkim „Panem Grabą” – zachowanym przekazom, podstawie wydania i decyzjom, przed którymi staje edytor. Pokażemy również wydane już tomy „Dzieł zebranych” i uchylimy rąbka tajemnicy dotyczącej ich przyszłej dostępności w przestrzeni cyfrowej.

Sięgniemy także do niezwykle bogatego Archiwum Elizy Orzeszkowej przechowywanego w Instytucie Badań Literackich PAN – zbioru dokumentów, nad którym przez lata pracował Edmund Jankowski i w którym wciąż znajdują się materiały czekające na opracowanie. Zajrzymy do korespondencji pisarki, w tym listów redaktorów warszawskich czasopism, oraz do śladów, jakie pozwalają spojrzeć na Orzeszkową nie tylko jako na pisarkę i uczestniczkę życia literackiego, lecz także jako człowieka – z jego relacjami, emocjami i codziennością.

W spotkaniu udział wezmą:

AGNIESZKA BĄBEL – dr, adiunkt w Instytucie Badań Literackich PAN, historyk literatury, edytor. Uczestniczka projektów dotyczących m.in. literatury konfederacji barskiej, pism wszystkich Bolesława Prusa oraz „Dzieł zebranych” i „Listów zebranych” Elizy Orzeszkowej. Autorka książek „Muza z warząchwią. Uwagi o literaturze i kulinariach” oraz „Skandal, gafa, prowokacja. Obraz normy obyczajowej i jej naruszania w polskiej powieści drugiej połowy XIX wieku”. Sekretarz redakcji rocznika „Napis”. Obecnie pracuje nad edycją listów Marii Trębickiej i Felicjana Faleńskiego.

AGATA GRABOWSKA-KUNICZUK – dr, adiunkt w Instytucie Badań Literackich PAN w Warszawie; historyk literatury, edytor tekstów dawnych. Uczestniczka prac nad „Literaturą konfederacji barskiej”, „Pismami wszystkimi” Bolesława Prusa oraz „Dziełami zebranymi” i „Listami zebranymi” Elizy Orzeszkowej. Zastępca redaktora naczelnego rocznika naukowego „Napis. Pismo poświęcone literaturze okolicznościowej i użytkowej”. Jej zainteresowania obejmują twórczość Bolesława Prusa, biografistykę, literaturę dokumentu osobistego i edytorstwo naukowe.

JOANNA LEKAN-MRZEWKA – dr, historyk literatury, edytor, adiunkt w Katedrze Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski KUL. Zajmuje się polskim życiem literacko-kulturalnym drugiej połowy XIX wieku, epistolografią dziewiętnastowieczną oraz literaturą tego okresu w perspektywie edytorskiej. Bada również działalność lwowskiej fundacji wydawniczo-oświatowej „Macierz Polska”. Autorka monografii „Kresowiec z urodzenia – warszawiak z wyboru. Adam Pług w życiu literackim Warszawy drugiej połowy XIX wieku”.

Prowadzenie:

KAROL JAWORSKI – absolwent filologii polskiej na UKSW, współpracownik Instytutu Badań Literackich PAN. Od 2010 roku kurator literacki w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, pomysłodawca i uczestnik licznych projektów literackich i naukowych. W latach 2010–2018 sekretarz redakcji i redaktor „Wieku XIX. Rocznika Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza”. Od 2019 roku członek zespołu opracowującego „Dzieła zebrane” i „Listy zebrane” Elizy Orzeszkowej. Autor książki „Poetycka wyobraźnia dendrologiczna Jana Kasprowicza”.

???? 27 września 2026 r., godz. 17.30

???? Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, Zakopane

Transmisja online na Facebooku Muzeum:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

kanale Kultura Podhala:

https://vimeo.com/kulturapodhala

oraz Facebooku Warszawskiego Oddziału Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100079675301772

243. Wieczór na Harendzie towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Oddział Warszawski Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza.

Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury, Burmistrza Zakopanego oraz Wicemarszałka Województwa Małopolskiego.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane. 

243. Wieczór na Harendzie. Praca nad „Dziełami zebranymi” i „Listami zebranymi” Elizy Orzeszkowej.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Oddział Warszawski Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza były organizatorami 243. Wieczoru na Harendzie poświęconego pracy nad „Dziełami zebranymi” i „Listami zebranymi” Elizy Orzeszkowej.

Podczas spotkania goście Harendy mieli możliwość zajrzenia za kulisy projektu edycji „Dzieł zebranych” Elizy Orzeszkowej, realizowanego przez zespół badaczek i badaczy związanych m.in. z Instytutem Badań Literackich PAN, Uniwersytetem Warszawskim, Uniwersytetem Wrocławskim, Uniwersytetem Opolskim i Katolickim Uniwersytetem Lubelskim w ramach grantu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki.

Szczególną uwagę poświęcimy pracy nad powieściami Orzeszkowej, przede wszystkim „Panem Grabą” – zachowanym przekazom, podstawie wydania i decyzjom, przed którymi staje edytor. Pokażemy również wydane już tomy „Dzieł zebranych” i uchylimy rąbka tajemnicy dotyczącej ich przyszłej dostępności w przestrzeni cyfrowej.

Sięgnieto także do niezwykle bogatego Archiwum Elizy Orzeszkowej przechowywanego w Instytucie Badań Literackich PAN – zbioru dokumentów, nad którym przez lata pracował Edmund Jankowski i w którym wciąż znajdują się materiały czekające na opracowanie. Omawiano i korespondencję pisarki, w tym listów redaktorów warszawskich czasopism, oraz do śladów, jakie pozwalają spojrzeć na Orzeszkową nie tylko jako na pisarkę i uczestniczkę życia literackiego, lecz także jako człowieka – z jego relacjami, emocjami i codziennością.

W spotkaniu udział wzięli :

AGNIESZKA BĄBEL – dr, adiunkt w Instytucie Badań Literackich PAN, historyk literatury, edytor. Uczestniczka projektów dotyczących m.in. literatury konfederacji barskiej, pism wszystkich Bolesława Prusa oraz „Dzieł zebranych” i „Listów zebranych” Elizy Orzeszkowej. Autorka książek „Muza z warząchwią. Uwagi o literaturze i kulinariach” oraz „Skandal, gafa, prowokacja. Obraz normy obyczajowej i jej naruszania w polskiej powieści drugiej połowy XIX wieku”. Sekretarz redakcji rocznika „Napis”. Obecnie pracuje nad edycją listów Marii Trębickiej i Felicjana Faleńskiego.

AGATA GRABOWSKA-KUNICZUK – dr, adiunkt w Instytucie Badań Literackich PAN w Warszawie; historyk literatury, edytor tekstów dawnych. Uczestniczka prac nad „Literaturą konfederacji barskiej”, „Pismami wszystkimi” Bolesława Prusa oraz „Dziełami zebranymi” i „Listami zebranymi” Elizy Orzeszkowej. Zastępca redaktora naczelnego rocznika naukowego „Napis. Pismo poświęcone literaturze okolicznościowej i użytkowej”. Jej zainteresowania obejmują twórczość Bolesława Prusa, biografistykę, literaturę dokumentu osobistego i edytorstwo naukowe.

JOANNA LEKAN-MRZEWKA – dr, historyk literatury, edytor, adiunkt w Katedrze Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski KUL. Zajmuje się polskim życiem literacko-kulturalnym drugiej połowy XIX wieku, epistolografią dziewiętnastowieczną oraz literaturą tego okresu w perspektywie edytorskiej. Bada również działalność lwowskiej fundacji wydawniczo-oświatowej „Macierz Polska”. Autorka monografii „Kresowiec z urodzenia – warszawiak z wyboru. Adam Pług w życiu literackim Warszawy drugiej połowy XIX wieku”.

Prowadzenie:

KAROL JAWORSKI – absolwent filologii polskiej na UKSW, współpracownik Instytutu Badań Literackich PAN. Od 2010 roku kurator literacki w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, pomysłodawca i uczestnik licznych projektów literackich i naukowych. W latach 2010–2018 sekretarz redakcji i redaktor „Wieku XIX. Rocznika Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza”. Od 2019 roku członek zespołu opracowującego „Dzieła zebrane” i „Listy zebrane” Elizy Orzeszkowej. Autor książki „Poetycka wyobraźnia dendrologiczna Jana Kasprowicza”.

Transmisja online na Facebooku Muzeum:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

kanale Kultura Podhala:

https://vimeo.com/kulturapodhala

oraz Facebooku Warszawskiego Oddziału Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100079675301772

243. Wieczór na Harendzie towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Oddział Warszawski Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza.

Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury, Burmistrza Zakopanego oraz Wicemarszałka Województwa Małopolskiego.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane. 

Sponsorzy:

PEC Geotermia Podhalańska S.A.

Szanowni Państwo, 
Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zapraszają na 242. Wieczór na Harendzie: „Przybyszewski powraca”.

Kasprowicza i Przybyszewskiego łączyły kujawskie korzenie, przyjaźń i literackie powinowactwo. Autor „Synów ziemi” był także jednym z najważniejszych promotorów twórczości Kasprowicza w Niemczech. Ich przyjaźń została tragicznie zerwana przez jego związek z Jadwigą Kasprowiczową. Po stu latach Meteor Młodej Polski powraca więc na Harendę. Jest ku temu szczególna okazja.

W roku 2025 zakończyła się publikacja obszernej, 11-tomowej krytycznej edycji „Dzieł literackich” Stanisława Przybyszewskiego, przygotowywanej przez ogólnopolski zespół badaczy pod kierunkiem prof. dr hab. Gabrieli Matuszek-Stec z Uniwersytetu Jagiellońskiego w ramach ministerialnego grantu NPRH. Jest to pierwsze kompletne polskie wydanie utworów jednego z najważniejszych młodopolskich twórców, obejmujące jego poematy prozą, powieści, dramaty oraz utwory dotychczas niepublikowane. Edycja ukazała się w Wydawnictwie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W ramach konferencji naukowej zorganizowanej w stulecie śmierci Kasprowicza w domu Poety odbędzie się spotkanie promujące to wydanie. W panelu wezmą udział prof. dr hab. Gabriela Matuszek-Stec (Uniwersytet Jagielloński) – redaktor naukowa edycji, kierownik projektu i autorka opracowań t. 1 („Proza poetycka. Pentalogia”), t. 2 („Dzieci szatana. Il regno doloroso”, oprac. G. Matuszek-Stec, K. Badowska) i t. 5 („Mocny człowiek”), oraz dr Lidia Kamińska (Uniwersytet Jagielloński) – członkini zespołu grantowego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Spotkanie poprowadzi mgr Agnieszka Czyż, doktorantka Uniwersytetu Jagiellońskiego zajmująca się literaturą XIX w.

GABRIELA MATUSZEK-STEC – literaturoznawczyni, eseistka, krytyczka i tłumaczka literatury niemieckiej, emerytowana profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, związkami polsko-niemieckimi oraz literaturą najnowszą. Autorka ponad 200 publikacji naukowych, w tym licznych prac poświęconych Stanisławowi Przybyszewskiemu. W latach 2022–2025 kierowała pracami nad jedenastotomową krytyczną edycją „Dzieł literackich” Przybyszewskiego, będąc jej redaktorką naukową. Zaangażowana w działalność Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, założycielka Studium Literacko-Artystycznego UJ. Odznaczona m.in. Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze – Gloria Artis”.

LIDIA KAMIŃSKA – Literaturoznawczyni, asystentka w Katedrze Historii Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autorka książki „Twórczość poetycka Kazimierza Przerwy-Tetmajera – próba monografii w ujęciu afektywnym” (WUJ, Kraków 2025). Członkini zespołu pracującego nad krytyczną edycją „Dzieł” Stanisława Przybyszewskiego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Publikowała m.in. w „Pamiętniku Literackim”, „Ruchu Literackim” i „Wielogłosie”. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, w szczególności twórczością Kazimierza Przerwy-Tetmajera i Stanisława Przybyszewskiego oraz wątkami kobiecymi.

AGNIESZKA CZYŻ – doktorantka w dyscyplinie literaturoznawstwa w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończyła na UJ polonistykę-komparatystykę i sinologię. Zajmuje się literaturą XIX wieku.

Data: 26 września 2026

Godzina: 17.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane
Transmisja online na Facebooku Muzeum:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

kanale Kultura Podhala:

https://vimeo.com/event/6069079?fl=so&fe=fs

oraz Facebooku Warszawskiego Oddziału Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100079675301772

Wieczór towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza. Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

6 września Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zorganizowało 242. Wieczór na Harendzie: „Przybyszewski powraca”.

Kasprowicza i Przybyszewskiego łączyły kujawskie korzenie, przyjaźń i literackie powinowactwo. Autor „Synów ziemi” był także jednym z najważniejszych promotorów twórczości Kasprowicza w Niemczech. Ich przyjaźń została tragicznie zerwana przez jego związek z Jadwigą Kasprowiczową. Po stu latach Meteor Młodej Polski powraca więc na Harendę. Jest ku temu szczególna okazja.

W roku 2025 zakończyła się publikacja obszernej, 11-tomowej krytycznej edycji „Dzieł literackich” Stanisława Przybyszewskiego, przygotowywanej przez ogólnopolski zespół badaczy pod kierunkiem prof. dr hab. Gabrieli Matuszek-Stec z Uniwersytetu Jagiellońskiego w ramach ministerialnego grantu NPRH. Jest to pierwsze kompletne polskie wydanie utworów jednego z najważniejszych młodopolskich twórców, obejmujące jego poematy prozą, powieści, dramaty oraz utwory dotychczas niepublikowane. Edycja ukazała się w Wydawnictwie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W ramach konferencji naukowej zorganizowanej w stulecie śmierci Kasprowicza w domu Poety odbędzie się spotkanie promujące to wydanie. W panelu wzięła udział prof. dr hab. Gabriela Matuszek-Stec (Uniwersytet Jagielloński) – redaktor naukowa edycji, kierownik projektu i autorka opracowań t. 1 („Proza poetycka. Pentalogia”), t. 2 („Dzieci szatana. Il regno doloroso”, oprac. G. Matuszek-Stec, K. Badowska) i t. 5 („Mocny człowiek”), oraz dr Lidia Kamińska (Uniwersytet Jagielloński) – członkini zespołu grantowego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Spotkanie poprowadzi mgr Agnieszka Czyż, doktorantka Uniwersytetu Jagiellońskiego zajmująca się literaturą XIX w.

GABRIELA MATUSZEK-STEC – literaturoznawczyni, eseistka, krytyczka i tłumaczka literatury niemieckiej, emerytowana profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, związkami polsko-niemieckimi oraz literaturą najnowszą. Autorka ponad 200 publikacji naukowych, w tym licznych prac poświęconych Stanisławowi Przybyszewskiemu. W latach 2022–2025 kierowała pracami nad jedenastotomową krytyczną edycją „Dzieł literackich” Przybyszewskiego, będąc jej redaktorką naukową. Zaangażowana w działalność Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, założycielka Studium Literacko-Artystycznego UJ. Odznaczona m.in. Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze – Gloria Artis”.

LIDIA KAMIŃSKA – Literaturoznawczyni, asystentka w Katedrze Historii Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autorka książki „Twórczość poetycka Kazimierza Przerwy-Tetmajera – próba monografii w ujęciu afektywnym” (WUJ, Kraków 2025). Członkini zespołu pracującego nad krytyczną edycją „Dzieł” Stanisława Przybyszewskiego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Publikowała m.in. w „Pamiętniku Literackim”, „Ruchu Literackim” i „Wielogłosie”. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, w szczególności twórczością Kazimierza Przerwy-Tetmajera i Stanisława Przybyszewskiego oraz wątkami kobiecymi.

AGNIESZKA CZYŻ – doktorantka w dyscyplinie literaturoznawstwa w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończyła na UJ polonistykę-komparatystykę i sinologię. Zajmuje się literaturą XIX wieku.

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane
Transmisja online na Facebooku Muzeum:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

kanale Kultura Podhala:

https://vimeo.com/event/6069079?fl=so&fe=fs

oraz Facebooku Warszawskiego Oddziału Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100079675301772

Wieczór towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza.

Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Sponsor: PEC Geotermia Podhalańska S.A.

26 września Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zorganizowało 242. Wieczór na Harendzie: „Przybyszewski powraca”.

Kasprowicza i Przybyszewskiego łączyły kujawskie korzenie, przyjaźń i literackie powinowactwo. Autor „Synów ziemi” był także jednym z najważniejszych promotorów twórczości Kasprowicza w Niemczech. Ich przyjaźń została tragicznie zerwana przez jego związek z Jadwigą Kasprowiczową. Po stu latach Meteor Młodej Polski powraca więc na Harendę. Jest ku temu szczególna okazja.

W roku 2025 zakończyła się publikacja obszernej, 11-tomowej krytycznej edycji „Dzieł literackich” Stanisława Przybyszewskiego, przygotowywanej przez ogólnopolski zespół badaczy pod kierunkiem prof. dr hab. Gabrieli Matuszek-Stec z Uniwersytetu Jagiellońskiego w ramach ministerialnego grantu NPRH. Jest to pierwsze kompletne polskie wydanie utworów jednego z najważniejszych młodopolskich twórców, obejmujące jego poematy prozą, powieści, dramaty oraz utwory dotychczas niepublikowane. Edycja ukazała się w Wydawnictwie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W ramach konferencji naukowej zorganizowanej w stulecie śmierci Kasprowicza w domu Poety odbędzie się spotkanie promujące to wydanie. W panelu wzięła udział prof. dr hab. Gabriela Matuszek-Stec (Uniwersytet Jagielloński) – redaktor naukowa edycji, kierownik projektu i autorka opracowań t. 1 („Proza poetycka. Pentalogia”), t. 2 („Dzieci szatana. Il regno doloroso”, oprac. G. Matuszek-Stec, K. Badowska) i t. 5 („Mocny człowiek”), oraz dr Lidia Kamińska (Uniwersytet Jagielloński) – członkini zespołu grantowego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Spotkanie poprowadzi mgr Agnieszka Czyż, doktorantka Uniwersytetu Jagiellońskiego zajmująca się literaturą XIX w.

GABRIELA MATUSZEK-STEC – literaturoznawczyni, eseistka, krytyczka i tłumaczka literatury niemieckiej, emerytowana profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, związkami polsko-niemieckimi oraz literaturą najnowszą. Autorka ponad 200 publikacji naukowych, w tym licznych prac poświęconych Stanisławowi Przybyszewskiemu. W latach 2022–2025 kierowała pracami nad jedenastotomową krytyczną edycją „Dzieł literackich” Przybyszewskiego, będąc jej redaktorką naukową. Zaangażowana w działalność Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, założycielka Studium Literacko-Artystycznego UJ. Odznaczona m.in. Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze – Gloria Artis”.

LIDIA KAMIŃSKA – Literaturoznawczyni, asystentka w Katedrze Historii Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autorka książki „Twórczość poetycka Kazimierza Przerwy-Tetmajera – próba monografii w ujęciu afektywnym” (WUJ, Kraków 2025). Członkini zespołu pracującego nad krytyczną edycją „Dzieł” Stanisława Przybyszewskiego, autorka wstępów do t. 4 („Synowie ziemi”) i t. 5 („Mocny człowiek”). Publikowała m.in. w „Pamiętniku Literackim”, „Ruchu Literackim” i „Wielogłosie”. Zajmuje się literaturą przełomu XIX i XX wieku, w szczególności twórczością Kazimierza Przerwy-Tetmajera i Stanisława Przybyszewskiego oraz wątkami kobiecymi.

AGNIESZKA CZYŻ – doktorantka w dyscyplinie literaturoznawstwa w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończyła na UJ polonistykę-komparatystykę i sinologię. Zajmuje się literaturą XIX wieku.

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane
Transmisja online na Facebooku Muzeum:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

kanale Kultura Podhala:

https://vimeo.com/event/6069079?fl=so&fe=fs

oraz Facebooku Warszawskiego Oddziału Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza:

https://www.facebook.com/profile.php?id=100079675301772

Wieczór towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza.

Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Sponsor: PEC Geotermia Podhalańska S.A.

Szanowni Państwo,

Oddział Poznański Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza zaprasza na 241. Wieczór na Harendzie: „Śwat sie kóńczy! Dramat z życia ludu wielkopolskigó w pińciu odsłonach” („Świat się kończy! Dramat z życia ludu wielkopolskiego”).

Tym razem na Harendzie zobaczymy spektakl będący performatywną lekturą jednego z najciekawszych, a dziś wciąż zbyt rzadko obecnych na scenie dramatów Jana Kasprowicza. „Świat się kończy! Dramat z życia ludu wielkopolskiego w pięciu odsłonach” miał swoją współczesną premierę 26 maja 2026 roku w Sali Teatralnej Collegium Maius Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Kasprowicz umieścił akcję dramatu około 1880 roku, na wielkopolskiej wsi, w którą z impetem wkraczają procesy nowoczesności. Ekspansja przemysłu na tradycyjnie rolnicze tereny splata się z polityką germanizacyjną państwa pruskiego, prowadząc do osłabienia więzi wspólnotowych, rozpadu relacji rodzinnych i sąsiedzkich oraz kryzysu wartości. Poeta pokazuje te przemiany poprzez losy wyrazistych bohaterów – ludzi uwikłanych w konflikty, namiętności, interesy i wybory moralne. Nie brak tu również humoru, a gwałtowność konfliktów i charakterystyka postaci przywodzą na myśl dramaty Szekspira.

Współczesna, performatywna lektura pozwala wydobyć z tekstu Kasprowicza jego teatralność i żywiołowość, a zarazem spojrzeć na dramat nie tylko jako dokument epoki, lecz także jako opowieść o człowieku konfrontowanym z gwałtowną zmianą świata i rozpadem znanego mu porządku.

Opieka reżyserska i naukowa: prof. Radosław Okulicz-Kozaryn, dr Rozalia Wojkiewicz, prof. Błażej Osowski.

Aktorzy: Michalina Żurek, Agnieszka Sytniewska, Maja Sobczak, Katarzyna Skórczewska, Maria Jeleniewska, Barbara Szewczyk, Aleksander Knobel, Mikołaj Stachowiak, Mikołaj Młynarczyk, Piotr Ciesielski, Tymoteusz Sobczyk, Alicja Kaczmarkiewicz, Jan Marchlewicz.

Opracowanie muzyczne: Kasper Binek

Wprowadzenie: Dominik Rystwej, Kamila Rochna

Data: 25 września 2026

Godzina: 19.00

Miejsce: Dom Plenerowy ASP, ul. Harenda 16, Zakopane

Wieczór towarzyszy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowanej w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie przez Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza. Konferencja odbywa się pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury.

Zadanie dofinansowane ze środków Samorządu Województwa Wielkopolskiego.

240. Wieczór na Harendzie: „Czytanie Kasprowicza”

 Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zorganizowało  w dniu 24 września 240. Wieczór na Harendzie: „Czytanie Kasprowicza”.

Śladem po Kasprowiczu pozostaje przede wszystkim jego poezja: wciąż czytana, interpretowana                            i odkrywana na nowo, zwłaszcza w kontekście jubileuszu stulecia śmierci Poety. „Śladem” jest także sama Harenda, o której Maria Kasprowiczowa pisała: „Harenda – Dom. Jest żywy jak samo życie” – dom otwarty, pozbawiony konwenansów i barier, w którym spotykają się ludzie różnych środowisk, a zasiane przez poetę „ziarno ludzkości” może wydawać kolejne owoce.

Tym wydarzeniem  symbolicznie rozpoczęto  konferencję rocznicową „Ślad po mnie czyż tu zostanie?” – od spotkania z jego wierszami, wspólnego czytania i pierwszych, spontanicznych komentarzy. Każdy uczestnik będzie mógł również wybrać wiersz, który chciałby przeczytać innym – taki, który z jakiegoś powodu jest mu bliski, który szczególnie zapamiętał albo który chciałby po prostu na nowo usłyszeć                  w gronie innych czytelników

Wieczór „Czytanie Kasprowicza” uświetni zespół Harni – Muzyka Karpat, który wykonał kilka utworów Jana Kasprowicza we własnych aranżacjach: „Rozmiłowała się ma dusza”, „Zasnuły się senne góry”, „Kierdele” oraz „Wiatr gnie sieroce smreki”.

Spotkanie poprowadził w Muzeum Jana Kasprowicza  prezes SPTJK Piotr Kyc.

Patronat medialny:

Biuletyn Polonistyczny

Kultura Podhala

[24tp.pl] Tygodnik Podhalański 

Plakat promujący konferencję autorstwa Karol Jaworski przedstawia kwiaty zerwane w dniu śmierci J. Kasprowicza 1 sierpnia 1926 i zasuszone. Obecnie eksponat wisi w salonie Muzeum.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Szanowni Państwo, 

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zapraszają na 240. Wieczór na Harendzie: „Czytanie Kasprowicza”.

„Ślad po mnie czyż tu zostanie?” – pytał Jan Kasprowicz w wierszu „Zasnuły się senne góry” z tomu „Księga ubogich”, wydanego w 1916 roku. Sto dziesięć lat później pytanie to powraca na Harendzie – w miejscu, które stało się ostatnią przystanią poety.

Śladem po Kasprowiczu pozostaje przede wszystkim jego poezja: wciąż czytana, interpretowana i odkrywana na nowo, zwłaszcza w kontekście jubileuszu stulecia śmierci Poety. „Śladem” jest także sama Harenda, o której Maria Kasprowiczowa pisała: „Harenda – Dom. Jest żywy jak samo życie” – dom otwarty, pozbawiony konwenansów i barier, w którym spotykają się ludzie różnych środowisk, a zasiane przez poetę „ziarno ludzkości” może wydawać kolejne owoce.

To właśnie tutaj, 24 września o godz. 18.00, symbolicznie rozpoczniemy konferencję rocznicową „Ślad po mnie czyż tu zostanie?” – od spotkania z jego wierszami, wspólnego czytania i pierwszych, spontanicznych komentarzy. Sięgniemy zarówno po utwory dobrze znane, jak i po te rzadziej dziś przywoływane. Każdy uczestnik będzie mógł również wybrać wiersz, który chciałby przeczytać innym – taki, który z jakiegoś powodu jest mu bliski, który szczególnie zapamiętał albo który chciałby po prostu na nowo usłyszeć w gronie innych czytelników

Wieczór „Czytanie Kasprowicza” uświetni zespół Harni – Muzyka Karpat, który wykona kilka utworów Jana Kasprowicza we własnych aranżacjach: „Rozmiłowała się ma dusza”, „Zasnuły się senne góry”, „Kierdele” oraz „Wiatr gnie sieroce smreki”.

Spotkanie poprowadzi prezes SPTJK Piotr Kyc.

PIOTR KYC – prezes Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza, od lat związany z działalnością na rzecz zachowania i popularyzowania dziedzictwa poety. Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego, nauczyciel i wieloletni dyrektor Szkoły Podstawowej nr 9 na Harendzie. Od lat 90. kieruje Stowarzyszeniem Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza, które prowadzi Muzeum Jana Kasprowicza i organizuje działalność kulturalną na Harendzie. 

Data: 24 września 2026

Godzina: 18.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane

Wydarzenie otwierające ogólnopolską konferencję naukową „Ślad po mnie czyż tu zostanie?”. W stulecie śmierci Jana Kasprowicza, organizowaną w dniach 24–27 września 2026 roku w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie.

Konferencja realizowana pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Kultury.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza zorganizowały  238. Wieczór na Harendzie, pt.:  „Dziennik podróży” Bianki Rolando. W kręgu Tatr. Promocja nowego tomu poetyckiego.

Podróż we współczesnym świecie oparta jest na mapach i nazwach rozgraniczających terytoria. Wszystkie lądy są odkryte, zmierzone i określone w swych położeniach. „Dziennik podróży” Bianki Rolando jest książką poetycką, która wyrasta z potrzeby ruchu, wyjścia, wędrowania i odkrywania tajemniczego procesu przemiany, jaką jest sama podróż. Dwanaście rozdziałów skupia w sobie wiersze powstałe w podróżach rzeczywistych albo zapożyczonych. Są wśród nich: Narewka, Osaka, Dumha na nGiall (Irlandia), Pekin – Jingdezhen, Nowy Jork, Zagrzeb, Vinicunca (Peru), Luvua (Kongo), Peniche (Portugalia), Aleuty (Alaska), Tatry. Poezja, choć wynikająca z różnych doświadczeń i kontekstów, jednocześnie staje się opowieścią o poszukiwaniu jedności (nieopartej na żadnej wieży Babel), na możliwości wspólnego wędrowania w wierszu, który nas pisze.

( tekst Karol Jaworski)

BIANKA ROLANDO – artystka, poetka, pisarka, doktor habilitowana w zakresie sztuk pięknych, profesor zwyczajny na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, prowadzi pracownię rysunku na Wydziale Pedagogiczno-Artystycznym UAM w Kaliszu. Wydała książki poetyckie: „Absyda” (2024), „Abrasz” (2022), „Ostańce” (2020), „Stelle” (2018), „Pascha” (2016), „Łęgi” (2015), „Podpłomyki” (2012), „Modrzewiowe korony” (2010), „Biała książka” (2009), „Rozmówki włoskie” (2007) oraz teoretyczno-historyczne: „Nasze Zakopane” (2024), „Mała książka o rysunku” (2013). Laureatka Nagrody Literackiej im. Kazimiery Iłłakowiczówny i Literackiej Nagrody Miasta Zakopane. Jej wiersze wybrane tłumaczone były na język: angielski, francuski, niemiecki, hiszpański, węgierski, hebrajski, chiński. W roku 2026 zostanie opublikowany w USA jej tom poetycki w tłumaczeniu prof. Benjamina Paloffa zatytułowany „Inselbergs”.

KAROL JAWORSKI – absolwent filologii polskiej UKSW. Od 2010 r. kurator literacki Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, pomysłodawca i współtwórca projektów wspieranych przez MKiDN i samorządy. Współredaktor tomów poświęconych poezji XIX i przełomu XIX i XX wieku, autor publikacji naukowych. Redaktor, bibliotekarz i nauczyciel języka polskiego w V Liceum Ogólnokształcącym im. Księcia Józefa Poniatowskiego w Warszawie.

238. Wieczór na Harendzie: „Dziennik podróży” Bianki Rolando. W kręgu Tatr. Promocja nowego tomu poetyckiego

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza zapraszają na 238. Wieczór na Harendzie: „Dziennik podróży” Bianki Rolando. W kręgu Tatr. Promocja nowego tomu poetyckiego

Podróż we współczesnym świecie oparta jest na mapach i nazwach rozgraniczających terytoria. Wszystkie lądy są odkryte, zmierzone i określone w swych położeniach. „Dziennik podróży” Bianki Rolando jest książką poetycką, która wyrasta z potrzeby ruchu, wyjścia, wędrowania i odkrywania tajemniczego procesu przemiany, jaką jest sama podróż. Dwanaście rozdziałów skupia w sobie wiersze powstałe w podróżach rzeczywistych albo zapożyczonych. Są wśród nich: Narewka, Osaka, Dumha na nGiall (Irlandia), Pekin – Jingdezhen, Nowy Jork, Zagrzeb, Vinicunca (Peru), Luvua (Kongo), Peniche (Portugalia), Aleuty (Alaska), Tatry. Poezja, choć wynikająca z różnych doświadczeń i kontekstów, jednocześnie staje się opowieścią o poszukiwaniu jedności (nieopartej na żadnej wieży Babel), na możliwości wspólnego wędrowania w wierszu, który nas pisze.

Razem z Bianką pójdziemy w góry...

BIANKA ROLANDO – artystka, poetka, pisarka, doktor habilitowana w zakresie sztuk pięknych, profesor zwyczajny na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, prowadzi pracownię rysunku na Wydziale Pedagogiczno-Artystycznym UAM w Kaliszu. Wydała książki poetyckie: „Absyda” (2024), „Abrasz” (2022), „Ostańce” (2020), „Stelle” (2018), „Pascha” (2016), „Łęgi” (2015), „Podpłomyki” (2012), „Modrzewiowe korony” (2010), „Biała książka” (2009), „Rozmówki włoskie” (2007) oraz teoretyczno-historyczne: „Nasze Zakopane” (2024), „Mała książka o rysunku” (2013). Laureatka Nagrody Literackiej im. Kazimiery Iłłakowiczówny i Literackiej Nagrody Miasta Zakopane. Jej wiersze wybrane tłumaczone były na język: angielski, francuski, niemiecki, hiszpański, węgierski, hebrajski, chiński. W roku 2026 zostanie opublikowany w USA jej tom poetycki w tłumaczeniu prof. Benjamina Paloffa zatytułowany „Inselbergs”.

KAROL JAWORSKI – absolwent filologii polskiej UKSW. Od 2010 r. kurator literacki Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, pomysłodawca i współtwórca projektów wspieranych przez MKiDN i samorządy. Współredaktor tomów poświęconych poezji XIX i przełomu XIX i XX wieku, autor publikacji naukowych. Redaktor, bibliotekarz i nauczyciel języka polskiego w V Liceum Ogólnokształcącym im. Księcia Józefa Poniatowskiego w Warszawie.

Data: 12 września 2026

Godzina: 19.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane

Transmisja online:

Facebook: https://www.facebook.com/profile.php?id=100057162112349

Kultura Podhala: https://www.youtube.com/@kulturapodhala/streams

Fot. na plakacie: RZStudio.

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza zapraszają na 238. Wieczór na Harendzie: „Królestwo poezji na ziemi”. Opowieść o Władysławie Auguście Kościelskim

Kasprowicz zwykł mawiać, że Harendę zafundował mu pewien Anglik – mianowicie William Szekspir. Za tą anegdotą kryje się jednak postać znacznie mniej znana, a niezwykle fascynująca: Władysław August Kościelski – wydawca, mecenas, przedsiębiorca i poeta, syn Józefa Teodora Kościelskiego, pierwszego wielkiego protektora Kasprowicza. To dzięki umowie na przekłady Szekspira, zawartej z Kościelskim, poeta mógł w 1923 roku urzeczywistnić marzenie o własnym domu na Harendzie.

Kościelski był człowiekiem niezwykłego rozmachu – stworzył Bibliotekę Polską, otaczał opieką pisarzy, dbał o piękno książki i wierzył, że literatura może nie tylko opisywać świat, lecz także go stwarzać – czyniąc z poezji przestrzeń wspólnoty, piękna i duchowego przekroczenia codzienności.

Kościelski nie był tylko mecenasem – był poetą z własnym, niezwykle osobnym głosem. W cieniu drukarni, wydawniczych planów i opieki nad cudzą twórczością całe lata pracował nad „Tercynami”, poematem przenikniętym pytaniami metafizycznymi o przemijanie, wieczność i Boga. Warto więc wreszcie posłuchać Kościelskiego jako poety – i trudno wyobrazić sobie lepsze miejsce na jego poetycki powrót niż Harenda, dom człowieka, któremu pomógł go stworzyć. Ten wieczór będzie próbą przywrócenia pamięci o autorze, który chciał zbudować „Królestwo poezji na ziemi”. A gdzie, jeśli nie na Harendzie, w samym jego centrum mielibyśmy o tym mówić?

KAROL JAWORSKI – absolwent filologii polskiej UKSW. Od 2010 roku kurator literacki w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie, pomysłodawca i współtwórca projektów wspieranych przez MKiDN i samorządy. Współredaktor tomów poświęconych poezji XIX i przełomu XIX i XX wieku. Bibliotekarz i nauczyciel języka polskiego w V Liceum Ogólnokształcącym im. Księcia Józefa Poniatowskiego w Warszawie.

Data: 14 września 2026

Godzina: 18.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza zapraszają na 237. Wieczór na Harendzie: Przyjaciel całego świata. Jan Kasprowicz we wspomnieniach. 

Kornel Makuszyński określił kiedyś Kasprowicza mianem „Przyjaciela całego świata”. Jaki był to przyjaciel? Jakim Kasprowicz był człowiekiem? Jakie były jego osobowość, charakter, temperament? Jaki prezentował typ wyobraźni, jaki preferował styl pracy, co leżało w centrum jego zainteresowań i pasji (nie tylko literackich) oraz jak układały się jego stosunki z innymi ludźmi? Nie ma jednoznacznych odpowiedzi na te pytania, bo i portrety Kasprowicza – tu i ówdzie rozsiane we wspomnieniach ludzi żyjących czy to tuż obok niego, czy też w jego epoce – rysowane są z różnych perspektyw, formułowane przez filtr doświadczeń, preferencji i dyspozycji poznawczych tych, którzy ów wizerunek kreślą. Połączone w całość przekazy biograficzne i wspomnieniowe dają obraz wielowymiarowy i wciąż jeszcze niepełny... Podczas kolejnego Wieczoru na Harendzie, który przypadnie dzień po 100. rocznicy śmierci Poety, spróbujemy odpowiedzieć na te i inne pytania. Spotkanie poprowadzi Piotr Kyc.

Data: 2 sierpnia 20

Godzina: 17.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, ul. Harenda 12a, Zakopane Kyc.

PIOTR KYC – wieloletni prezes Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza, animator kultury, pedagog, fotograf, uznany znawca i propagator kultury Podhala oraz pasjonat epoki Młodej Polski. Za swoją wieloletnią działalność został odznaczony przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej odznaką honorową „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2012), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2004) oraz Nagrodą Burmistrza Miasta Zakopane (2022).

Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Dofinansowano ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza zapraszają na 236. Wieczór na Harendzie: O czym ptaszki ćwierkają? Tym razem gośćmi salonu Marii i Jana Kasprowiczów będą Renata Bożek, Jadwiga Malina i Adam Wiedemann – członkowie jednej z najciekawszych obecnie grup literackich – Związku Pisarzy ze Wsi. Formacja powstała w 2016 roku jako nieformalna grupa literacka, a obecnie jest stowarzyszeniem zwykłym z oficjalną siedzibą we wsi Karpiówka w województwie lubelskim. Skupia kilkudziesięcioro autorów i artystów z całej Polski, związanych z wsią poprzez pochodzenie, wychowanie lub miejsce zamieszkania. Od czerwca 2023 roku grupa wydaje internetowe pismo literackie „Pole”. Podczas Wieczoru zaprezentowana zostanie najnowsza antologia opowiadań Związku pt. „Ptaszki polskie” (pod red. Renaty Bożek i Adama Wiedemanna, PIW, Warszawa 2025). To trzeci już – po „Kwiatkach polskich” (2021) i „Włoskach polskich” (2023) zbiór tekstów członków grupy. Wydarzenie towarzyszy 11. Zakopiańskiemu Festiwalowi Literackiemu.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z  Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego Adama Mickiewicza zorganizowały w dniu 23 czerwca  kolejny "Wieczór na Harendzie.
Gościem Wieczoru na Harendzie była Maria Szymiczkowa, a właściwie małżeński duet autorów ukrywających się pod tym pseudonimem literackim: Jacek Dehnel i Piotr Tarczyński. Do rąk czytelników niedawno trafił szósty już tom (retro)kryminalnych przygód krakowskiej detektywki z przełomu XIX i XX, profesorowej Szczupaczyńskiej. Tym razem, żeby rozwikłać sprawę pewnego morderstwa, bohaterka trafia do Zakopanego. Poznaje uzdrowisko od podszewki, surowym okiem ocenia tutejsze stosunki, które wcale nie tak bardzo zmieniły się na przestrzeni wieku. Fortelem zdobywa “salony” znanych Zakopiańczyków, nie boi się zaglądać do góralskich chałup. Książka pt. Szaleństwo i śmierć spłyną z gór właśnie została nominowana do Literackiej Nagrody Zakopanego. Werdykt poznamy w czasie Festiwalu Literackiego, który odbędzie się pod Tatrami w dniach 24-26 lipca. Spotkanie z autorami było okazją do rozmowy na temat ich pracy nad cenionym wśród czytelników cyklem.

Piotr Tarczyński – pisarz, tłumacz i amerykanista. Doktor nauk politycznych oraz znawca historii i kultury USA. Autor głośnej książki „Oślizgłe macki, wiadome siły”, opisującej amerykańskie teorie spiskowe. Prowadzi podcast, w którym przybliża czytelnikom sekrety amerykańskiej polityki. Na język polski przekładał m.in. Faulknera, Chabona i Beattyego.

 Jacek Dehnel – poeta, prozaik, tłumacz i malarz. Wydał jedenaście tomów wierszy i kilkanaście powieści, w tym pisaną wspólnie z mężem serię kryminałów retro. Laureat Nagrody Kościelskich i Paszportu „Polityki”, pięciokrotnie nominowany do Nagrody Nike. Przekładał m.in. Larkina i Jamesa. Jego książki są tłumaczone na kilkanaście języków. Ostatnio otrzymał Nagrodę Miast Partnerskich Torunia i Getyngi im. Samuela Bogumiła Lindego.

Spotkanie poprowadziła  Beata Denis-Jastrzębska - z wykształcenia filolog słowiański, dziennikarka i animatorka kultury. Zakopianka z wyboru. 

Wieczór na Harendzie dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego oraz ze środków Urzędu Miasta Zakopane

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza we współpracy z Warszawskim Oddziałem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza zapraszają na kolejny "Wieczór na Harendzie", do Muzeum Jana Kasprowicza, Zakopane Harenda 12 a, w dniu 23 czerwca 2026 r. o godz. 18.00.

Tym razem gościem Wieczoru na Harendzie będzie Maryla Szymiczkowa, a właściwie małżeński duet autorów ukrywających się pod tym pseudonimem literackim: Jacek Dehnel i Piotr Tarczyński. Do rąk czytelników niedawno trafił szósty już tom (retro)kryminalnych przygód krakowskiej detektywki z przełomu XIX i XX, profesorowej Szczupaczyńskiej. Tym razem, żeby rozwikłać sprawę pewnego morderstwa, bohaterka trafia do Zakopanego. Poznaje uzdrowisko od podszewki, surowym okiem ocenia tutejsze stosunki, które wcale nie tak bardzo zmieniły się na przestrzeni wieku. Fortelem zdobywa “salony” znanych Zakopiańczyków, nie boi się zaglądać do góralskich chałup. Książka pt. Szaleństwo i śmierć spłyną z gór właśnie została nominowana do Literackiej Nagrody Zakopanego. Werdykt poznamy w czasie Festiwalu Literackiego, który odbędzie się pod Tatrami w dniach 24-26 lipca. Spotkanie z autorami będzie okazją do rozmowy na temat ich pracy nad cenionym wśród czytelników cyklem.

Piotr Tarczyński – pisarz, tłumacz i amerykanista. Doktor nauk politycznych oraz znawca historii i kultury USA. Autor głośnej książki „Oślizgłe macki, wiadome siły”, opisującej amerykańskie teorie spiskowe. Prowadzi podcast, w którym przybliża czytelnikom sekrety amerykańskiej polityki. Na język polski przekładał m.in. Faulknera, Chabona i Beattyego.

 Jacek Dehnel – poeta, prozaik, tłumacz i malarz. Wydał jedenaście tomów wierszy i kilkanaście powieści, w tym pisaną wspólnie z mężem serię kryminałów retro. Laureat Nagrody Kościelskich i Paszportu „Polityki”, pięciokrotnie nominowany do Nagrody Nike. Przekładał m.in. Larkina i Jamesa. Jego książki są tłumaczone na kilkanaście języków. Ostatnio otrzymał Nagrodę Miast Partnerskich Torunia i Getyngi im. Samuela Bogumiła Lindego.

Spotkanie poprowadzi Beata Denis-Jastrzębska - z wykształcenia filolog słowiański, dziennikarka i animatorka kultury. Zakopianka z wyboru. 

Wieczór na Harendzie dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego oraz ze środków Urzędu Miasta Zakopane.

(kj)

27 lipca Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza zorganizowało  233. Wieczór na Harendzie ,pt. Kręte drogi życia Stefana Żeromskiego”.

Gościem wieczoru była prof. dr hab. Maria Jolanta Olszewska, która jest redaktorem zbioru artykułów pt. Żeromski. Powroty wydanych z okazji 160. rocznicy urodzin autora Przedwiośnia. Pozycja przedstawia go jako twórcę o niezwykle szerokich horyzontach. Ukazuje nie tylko jego literacki dorobek i refleksję nad rzeczywistością, lecz także osobowość – zaangażowanego obywatela, podróżnika, melomana i ojca.

Rok Żeromskiego to znakomity moment powrotu do biografii twórczości tego pisarza, aby z perspektywy XXI wieku, raz jeszcze podjąć się trudu jej (roz)czytywania. Dzieło autora Przedwiośnia przez ponad sto lat w znaczący sposób kształtowała światopogląd i postawy kolejnych pokoleń Polaków. Te „powrót(y) do Żeromskiego” mogą okazać się porażką lub przeciwnie, ciekawą i znaczącą przygodą intelektualną, pozwalającą na odkrywaniem nowych światów tego pisarza. Warto zatem zastanowić się, na ile aktualne jest pytanie zadane przez Włodzimierza Maciąga: Czy Żeromski jest wielkim pisarzem? Czy w tej twórczości może coś jeszcze zainteresować współczesnego czytelnika? Jeśli tak, to co? I po co? Ostatnio daje się zaobserwować wzrost zainteresowania biografią i twórczością pisarza w szerokim tego słowa rozumieniu, nie tylko powieściami i krótszymi formami narracyjnymi: opowiadaniami i nowelami, ale również dramatami, a zwłaszcza dziennikami, listami i publicystyką, traktowaną do tej pory raczej drugorzędnie, na co wpływ miały względy cenzuralne. Należy w tym miejscu wskazać ważne dla nowego odczytania utworów Żeromskiego podejmowane badania nad słownictwem pisarza, nowe edycje jego utworów i próby lekturowe przy wykorzystaniu nowoczesnych metodologii. Świadczy o tym zbiór artykułów wydanych pod red. Marii Jolanty Olszewskiej pt. Żeromski. Powroty, Warszawa 2024, wydanych w wydawnictwie NCK w serii Jubileusze. Spotkanie będzie dotyczyć krętych ścieżek i licznych zawirowań w biografii pisarza, w której ważną rolę odegrały Zakopane i Tatry.

233. Wieczór na Harendzie jest współfinansowany przez Urząd Miasta Zakopane, za co serdecznie dziękujemy. 

Maria Jolanta Olszewska – historyk i literaturoznawca ILP UW. Profesor. Członek Pracowni Historii Dramatu 1864-1939 przy ILP, członek TN KUL, Stowarzyszenia im. Stefana Żeromskiego, Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza oraz TL im. Mickiewicza (oddział warszawski). Główne zainteresowania naukowo-badawcze :historia literatury XIX i XX wieku, genologia, szczególnie pogranicze literatury i gatunków użytkowych, historia świadomości polityczno-społecznej społeczeństwa polskiego i jej odzwierciedlenie w literaturze drugiej połowy XIX wieku, dzieje dramatu i teatru w drugiej połowie XIX i pierwszej połowie XX wieku. Interesuje ją analiza wybranych, często zapomnianych dziś utworów literatury polskiej XIX i XX wieku. Autorka m.in. następujących publikacji np. „Tragedia chłopska”. Od W.L. Anczyca do K.H. Rostworowskiego. Tematyka –kompozycja – idee (2001), Człowiek w świecie Wielkiej Wojny. Literatura polska z lat 1914-1919 wobec I wojny światowej. Wybrane zagadnienia (2004), Drogi nadziei (2009), Stefan Żeromski. Spotkania (2015), Spór o przyszłość literatury polskiej, czyli polemiki ze Stefanem Żeromskim po jego odczycie „Literatura a życie polskie” (2019), Wojna polsko-bolszewicka w literaturze polskiej (2020); licznych artykułów w tomach zbiorowych i czasopismach; współredaktorka kilku wydań zbiorowych i edycji dramatów zebranych Kazimierza Przerwy-Tetmajera.

transmisja https://www.facebook.com/PodhaleSpiszOrawaPieniny/videos/1832013664391500

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza zaprasza na 233. Wieczór na Harendzie pt. "Kręte drogi życia Stefana Żeromskiego".

28 czerwca Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza zorganizowało kolejny , już  232. Wieczór na Harendzie .  Gościem  wieczoru był  prof. Andrzej Romanowski, który opowiadał o swojej młodzieńczej fascynacji twórczością Jana Kasprowicza i związkach z Harendą. Autor pracy magisterskiej pt. „Lucyferyzm w twórczości Jana Kasprowicza”, po raz pierwszy odwiedził willę poety w 1967 roku i spotkał się z Marią Kasprowiczową.

Spotkanie na Harendzie było także okazją do rozmowy na temat monumentalnego dzieła -  Polskiego Słownika Biograficznego, którego realizacja rozpoczęła się 90 lat temu. Na harendzieńskim Wieczorze był obecny Paweł Dybicz, który jest autorem wywiadu rzeki z prof. Romanowskim pt. „Życie pełne historii”.

 231.Wieczór na Harendzie jest współfinansowany przez Urząd Miasta Zakopane, za co serdecznie dziękujemy.

Andrzej Romanowski
literaturoznawca, publicysta i nauczyciel akademicki, profesor nauk humanistycznych, profesor zwyczajny Uniwersytetu Jagiellońskiego, od 2003 roku redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza zaprasza na 232. Wieczór na Harendzie . „Moja przygoda z Kasprowiczem”.
Gość wieczoru, prof. Andrzej Romanowski, opowie o swojej młodzieńczej fascynacji twórczością Jana Kasprowicza i związkach z Harendą. Autor pracy magisterskiej pt. „Lucyferyzm w twórczości Jana Kasprowicza”, po raz pierwszy odwiedził willę poety w 1967 roku i spotkał się z Marią Kasprowiczową.

Spotkanie na Harendzie będzie także okazją do rozmowy na temat monumentalnego dzieła -  Polskiego Słownika Biograficznego, którego realizacja rozpoczęła się 90 lat temu. Na harendzieńskim Wieczorze będzie obecny Paweł Dybicz, który jest autorem wywiadu rzeki z prof. Romanowskim pt. „Życie pełne historii”.

Andrzej Romanowski
literaturoznawca, publicysta i nauczyciel akademicki, profesor nauk humanistycznych, profesor zwyczajny Uniwersytetu Jagiellońskiego, od 2003 roku redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego.

Termin: 28.06.2025, godz.: 18.00

Miejsce: Muzeum Jana Kasprowicza, Harenda 12a, Zakopane

Transmisja online na Faceboou

 231.Wieczór na Harendzie jest współfinansowany przez Urząd Miasta Zakopane, za co serdecznie dziękujemy.

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza  zorganizowało   231. Wieczór na Harendzie : „Maria. Powieść ukraińska” i Antoni Malczewski. Arcydzieło polskiego romantyzmu w dwusetną rocznicę jego publikacji

Gościem w Muzeum Jana Kasprowicza był Emiliano Ranocchi, który opowiedział  o wydanej 200 lat temu powieści, pt. „Maria. Powieść ukraińska” i nietuzinkowej biografii jej autora Antoniego Malczewskiego. Potomek rodów królewskich, wiódł awanturniczy żywot m.in. był zdobywcą Mount Blanc. Zmarł rok po napisaniu swojego dzieła.

Emiliano Ranocchi
Kierownik katedry literatury polskiej na uniwersytecie w Udinie. Ukończył rusycystykę i germanistykę na uniwersytecie w Urbino, doktoryzował się z literatury polskiej na rzymskim uniwersytecie „La Sapienza”.

Antoni Malczewski
Poeta, prekursor romantyzmu, podróżnik i alpinista. Urodził się 3 czerwca 1793 roku jako potomek zamożnej rodziny szlacheckiej herbu Tarnawa, skoligaconej z arystokracją i z królewskimi rodami. Jako miejsce jego narodzin część historyków uznaje Warszawę, inni – Kniahinin na Wołyniu. Zmarł 2 maja 1826 w Warszawie. Dla historyków literatury jest pionierem polskiego romantyzmu – wraz z Sewerynem Goszczyńskim i Józefem Bohdanem Zaleskim zaliczanym do szkoły ukraińskiej – autorem pierwszej polskiej powieści poetyckiej „Maria”. Dla polskich alpinistów będzie zawsze pierwszym z rodaków, który przekroczył wysokość czterech tysięcy metrów nad poziomem morza.

„Maria. Powieść Ukraińska”

Tło fabularne "Marii" tworzą autentyczne wydarzenia, związane ze zbrodnią dokonaną 13 lutego 1771 roku na Gertrudzie Komorowskiej – pierwszej żonie Szczęsnego Potockiego, uprowadzonej i zamordowanej na polecenie oburzonego mezaliansem teścia, wojewody wołyńskiego, Franciszka Salezego Potockiego. Fakty historyczne zostały przez autora potraktowane z charakterystyczną dla powieści poetyckiej swobodą: czas akcji przesunął z XVIII wieku na XVII, a miejsce wydarzeń – z Wołynia na Naddnieprze. Składający się z dwóch pieśni poemat utrzymany jest w nastroju bajronowskiego pesymizmu.
Źródło: culture.pl

231. Wieczór na Harendzie był współfinansowany przez Urząd Miasta Zakopane, za co serdecznie dziękujemy.

 
Transmisja online w naszych social mediach: www.harenda.com.pl na facebooku Harenda-Muzeum Jana Kasprowicza oraz na stronie #kulturapodhala.pl